Naar inhoud

Zo belangrijk is seksuele voorlichting

Karin Schuurman is Consulent seksuele gezondheid NVVS – bij het TCA seksualiteit van Dichterbij. In deze column vertelt ze aan de hand van een voorbeeld waarom seksuele voorlichting zo belangrijk is.

“Seksuele problemen kunnen door verschillende oorzaken ontstaan. Een van die oorzaken is het gebrek aan seksuele kennis. Helaas kom ik dat in de praktijk nogal eens tegen. Zo ook in de situatie van Sanne* en Michel*, twee hele zelfstandige ambulante cliënten met een licht verstandelijke beperking (LVB).

Sanne en Michel wilden na een aantal maanden verkering graag seks met elkaar zoals ze het in een pornofilm hadden gezien: met de penis in de vagina. Ze hadden het een paar keer geprobeerd, maar het lukte niet en bleef het voor Sanne een pijnlijke ervaring. Tijdens bezoek aan de huisarts bleek het vulvagebied er geïrriteerd uit te zien. De huisarts zag verder geen afwijking. Sanne kreeg een crème voorgeschreven en het stel werd voor sekscounseling naar mij doorverwezen.

Tijdens het intakegesprek werd al snel duidelijk wat er aan de hand was. Beiden hadden geen voorlichting gehad over hoe je op een fijne gezonde manier seks met een partner kunt hebben. De enige kennis die ze hadden opgedaan was de seks die ze gezien hadden in pornofilms. De seks tussen Sanne en Michel startte niet met een voorspel. Michel probeerde gelijk te penetreren. Ook kwam het initiatief om samen seks te hebben altijd van Michel. Sanne had op die momenten niet altijd zin in seks. Ze deed vaak mee omdat ze dacht dat als je een relatie had het zo hoorde en omdat Michel het graag wilde.

De enige kennis die ze hadden opgedaan was de seks die ze gezien hadden in pornofilms

Karin Schuurman
Consulent seksuele gezondheid

Omdat het al vanaf de eerste keer pijn had gedaan, reageerde Sanne’s lichaam met een vaginistische reactie. Door de gedachte dat het pijn zou gaan doen, spande ze onbewust haar bekkenbodemspieren aan. Hierdoor stroomde er geen bloed naar haar vulva en werd haar vagina niet vochtig (natuurlijk glijmiddel) daardoor was seks pijnlijk. Ze zette als het ware de boel op slot. Door psycho-educatie werd voor hen duidelijk hoe seks werkt. Dat je allebei zin moet hebben, allebei voldoende seksueel opgewonden moet zijn en niet met denken bezig moet zijn, maar met voelen. Met een lichaamsgerichte oefening leerde Sanne zich meer te ontspannen en ontdekten zij beiden waar hun erogene zones zaten, welke seksuele prikkel zij nodig hadden om voldoende seksuele opwinding te krijgen. Ook leerden ze naar elkaar aan te geven wat ze wel en niet prettig vonden en ontdekten ze dat seks breder was dan alleen maar penetratie.

Na vele gesprekken en oefeningen is hun wens op een fijne gezonde manier gelukt!

Seksualiteit

Lees meer over dit thema.
Lees meer

* De namen zijn gefingeerd. 

Het belang van voorlichting

Voor ouders, zorgprofessionals en docenten op scholen is het geven van seksuele voorlichting soms ongemakkelijk. Er kan het idee zijn dat het praten over seks gevoelens aanwakkert die er (nog) niet zijn. Dit is niet realistisch, ook mensen met een verstandelijke beperking hebben seksuele gevoelens en verlangens en behoefte aan intimiteit. Juist om het erover te hebben, kunnen seksuele problemen voorkomen worden. Bij Dichterbij is er vanuit het Kennisnetwerk Seksualiteit veel aandacht voor het bespreekbaar maken van seksualiteit.